मध्ययुगीन महाकवि तथा संत कबीरदासको जन्मजयन्ती जेठ महिनाको पूर्णिमाका दिन मनाइन्छ । सन्त कबीर दास हिन्दी साहित्यका एक प्रसिद्ध कवि थिए, जसले समाजमा फैलिएका भ्रम र कुरीतिहरूलाई हटाउन आफ्नो सम्पूर्ण जीवन समर्पित गरे। उनले आफ्नो दोहोरीबाट जनतामा भक्तिको बीउ रोपे । कबीर दास जी एक संत मात्र थिएनन्, उनी एक विचारक र समाज सुधारक पनि […]
Category Archives: Tithi
ज्या: पुन्हि – पनौति जात्रा
जेष्ठ शुक्ल पूर्णिमाको दिन जात्रा नमनाउने र मङ्सिर पूर्णिमाको रात निद्रा नपुर्याउनेले कहिल्यै सुख पाउँदैनन् भन्ने स्थानीय बूढापाकाको भनाइ छ। पनौतीमा जात्रामा सामेल हुनु एक परम्परागत नियमजस्तै हो। यहाँ त्रयोदशीदेखि पूर्णिमाको रातसम्म पनौतीवासी हिलेजात्रा धूमधामले मनाउँछन्। यसपछि, भोलिपल्टदेखि नै खेतको काम सुरु गर्ने चलन छ। जात्रा सकेर रोपाइँ थाल्ने परम्परा पहिलेदेखि चलिआएको हुँदा यसलाई हिलेजात्रा […]
राधा जन्मोत्सव
राधाजीको जन्म भाद्र पद शुक्ल पक्षको आठौँ दिन भएको थियो । त्यसैले यो दिनलाई राधाष्टमीका रूपमा मनाउने गरिन्छ । भूमिबाट श्री राधाजी वृष भानुको यज्ञ अग्नि प्रकट भएको थियो र यसै कारण पनि श्री राधालाई लक्ष्मीको अवतार मानिन्छ। राधाअथवा राधिका, हिन्दु देवी र भगवान कृष्णकी प्रियतम हुन्। अर्को शब्दमा भन्नुपर्दा राधा भगवान कृष्णको विख्यात प्राणसखी, ब्रज धामको रानी […]
पूर्णिमा व्रत
पूर्णिमा तिथिमा चन्द्रमा सर्वाधिक चम्किलो हुने गर्छ । तेजिलो रूपमा देखिन्छ। यस दिन व्रत बस्नाले चन्द्रमाको असीम कृपा प्राप्त हुने विश्वास छ । यस्तै स्वास्थ्य, समृद्धि र शान्ति प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास रहेको छ । पूर्णिमाको दिन विशेषसरि भगवान् शिव र विष्णुको आराधना गर्ने गरिन्छ । भगवान् विष्णुलाई गरिने विशेष अर्चनालाई सत्यनारायण पुजाको स्वरूपमा गरिन्छ […]
थारू गुरही गुरिया पर्व
गुरही अर्थात गुरिया पर्व थारु समुदायको सबैभन्दा जेठो पर्व मानिन्छ । श्रावण महिनाको शुक्ल पक्षको पञ्चमी तिथिको यस पर्वलाई महिनाको हिसाबले जेठो पर्व चाहिँ मानिँदैन किनभने थारु समुदायको नयाँ वर्ष माघे सङ्क्रान्ति बाट सुरु हुन्छ र यस हिसाबमा गुरिया पर्व जेठो या पहिलो पर्वका रूपमा पर्दैन । तर मानव जीवनको बिकासक्रमलाई आधार मानेर गुरिया पर्वलाई […]