विश्व स्मृति एवं मेलमिलाप दिवस

संयुक्त राष्ट्रसंघको आह्वानमा दोस्रो विश्वयुद्धमा ज्यान गुमाएकाहरूको सम्झना एवं मेलमिलाप दिवसका रूपमा सन् २००४ देखि यो दिवस मनाउन प्रारम्भ भएको हो । राष्ट्रसंघीय महासभाले मे ८ र ९ तारिखमा यो दिवस मनाउन विश्वका सबै देशहरूलाई आह्वान गरेअनुरूप विभिन्न राष्ट्रसंघीय निकाय, गैरसरकारी संस्था तथा व्यक्तिले समाज र देशका निम्ति योगदान आफ्ना अग्रज एवं दोस्रो विश्वयुद्धका सबै […]

विश्व बौद्धिक सम्पत्ति दिवस

विश्व बौद्धिक सम्पत्ति दिवस हरेक वर्ष अप्रिल २६ मा विश्वभर मनाइन्छ, जसको उद्देश्य समाजमा नवप्रवर्तन र सृजनशीलतामा प्रतिलिपि अधिकार, ट्रेडमार्क र पेटेन्टको महत्त्वबारे सचेतना जगाउनु हो। यो दिवस सन् २००० देखि विश्व बौद्धिक सम्पत्ति संगठन (WIPO) को पहलमा मनाउन थालिएको हो, जसले बौद्धिक सम्पत्तिको संरक्षणले आर्थिक र सांस्कृतिक विकासमा पुर्‍याउने योगदानलाई उजागर गर्दछ। मुख्य विवरणहरू:

रामानुजाचार्य जयन्ती

भक्ति मार्गका महान् दार्शनिक तथा समाज सुधारक जगद्गुरु रामानुजाचार्यको जन्मजयन्ती सनातन धर्मावलम्बीहरूका लागि एक विशेष पर्व हो। विशिष्टाद्वैत वेदान्तका प्रवर्तक मानिने उनको जन्मजयन्ती प्रत्येक वर्ष वैशाख शुक्ल पञ्चमीका दिन मनाइन्छ। उनले समाजमा व्याप्त जातीय भेदभाव र कुरीतिलाई चिर्दै भक्ति मार्गमा सबैको समान अधिकार रहने क्रान्तिकारी विचार अघि सारेका थिए, जसले गर्दा उनलाई एक महान् मानवतावादी सन्तका […]

लुभू महालक्ष्मी महाभैरव जात्रा

काठमाडौं उपत्यकाको एउटा ऐतिहासिक बस्ती हो ललितपुरको लुभू। लुभूमा महालक्ष्मी महाभैरव जात्रा मनाइन्छ। आठ दिनसम्म मनाइने जात्रामा महालक्ष्मी, महाभैरव, आकाशभैरव, गणेश, कुमारी, कुमारलगायतलाई खटमा राखेर बाजागाजासहित नगर परिक्रमा गराउने चलन छ। यो जात्रा अक्षय तृतीयामा सुरु गरेर दशमीसम्म मनाइन्छ।  किन हुन्छ जात्रा ? कुनैदिन लुभूका भैरव मनकामना मातालाई भेट्न ललितपुरको बुङमती जानुभएको थियो। राति त्यहाँ […]

दर्श श्राद्ध

दर्श श्राद्ध हिन्दू धर्म र विशेषगरी पितृ कर्ममा एउटा महत्वपूर्ण अनुष्ठान हो। “दर्श” को अर्थ औंसी (Amavasya) हुन्छ। त्यसैले, हरेक महिनाको औंसी तिथिका दिन पितृहरूको स्मरणमा गरिने श्राद्धलाई नै दर्श श्राद्ध भनिन्छ। यहाँ यसको बारेमा मुख्य जानकारीहरू छन्: १. अर्थ र समय शास्त्र अनुसार, चन्द्रमा नदेखिने दिन अर्थात् औंसीलाई ‘दर्श’ भनिन्छ। महिनाको अन्तिम दिन (कृष्ण पक्षको अन्त्य) मा आफ्ना […]