गोविन्द द्वादशी फाल्गुन शुक्ल पक्षको द्वादशी तिथिमा मनाइन्छ, जुन भगवान विष्णुलाई समर्पित हुन्छ र यसलाई नरसिंह द्वादशी वा भीष्म द्वादशी पनि भनिन्छ, जसको व्रतले कष्ट नाश गरी सुख-समृद्धि ल्याउँछ र यस दिन दान गर्नाले वैकुण्ठ धामको प्राप्ति हुन्छ भन्ने विश्वास गरिन्छ, जसमा गाई-बछडाको पूजा गरिने गोवत्स द्वादशीभन्दा यो फरक हो।
मुख्य जानकारी:
- तिथी: फाल्गुन महिनाको शुक्ल पक्षको द्वादशी।
- देवता: भगवान विष्णु।
- अन्य नाम: नरसिंह द्वादशी, भीष्म द्वादशी।
- महत्व: भगवान विष्णुको पूजा, कष्ट निवारण, सुख-समृद्धि, पाप नाश, वैकुण्ठ प्राप्ति।
- व्रत विधि: भगवान विष्णुको नाम स्मरण, पूजा, दान, हवन, तर्पण, र ब्राह्मण भोजन।
गोवत्स द्वादशी सँगको भिन्नता:
- गोविन्द द्वादशी भगवान विष्णुलाई समर्पित फाल्गुनको द्वादशी हो भने, गोवत्स द्वादशी कार्तिक महिनाको कृष्ण पक्षको द्वादशीमा गाई र बछडाको पूजा गर्ने पर्व हो।
पूजा र विधान (सामान्यतः):
- फाल्गुन शुक्ल द्वादशीमा व्रत बस्ने।
- बिहान स्नान गरी भगवान विष्णुको विधिपूर्वक पूजा गर्ने।
- भगवानका नामहरूको स्मरण गर्ने।
- यस दिन दान, हवन, तर्पण जस्ता कार्यहरूले विशेष पुण्य मिल्छ।
- एकादशीको व्रत छोडेको भए पनि द्वादशीको व्रतले समान फल दिने विश्वास गरिन्छ।