सुरक्षित इन्टरनेट दिवस

इन्टरनेटका माध्यमबाट भर्चुअल रूपमा दुनियाँसँग अन्तर्क्रिया गर्न सहज भएको छ । २१औँ शताब्दीमा त इन्टरनेटबिना हामी हाम्रो दिन कल्पना गर्न नै सक्दैनौँ । असुरक्षित इन्टरनेट प्रयोग गर्दा डिभाइसमा भाइरस छिर्नुका साथै हाम्रा महत्त्वपूर्ण डेटा लिक हुन सक्छन् । त्यसैले हरबखत हामीले सुरक्षित इन्टरनेट प्रयोग गर्न आवश्यक छ ।

सन् १९९० मा पहिलो पटक कम्प्युटर वैज्ञानिक टिम बर्नर्स (Tim Berners-Lee)ले विश्वमा वर्ल्ड वाइड वेब (www) परिचित गराएका थिए । त्यसपछि विभिन्न स्वरूपमा इन्टरनेटको विकास हुँदै गयो ।

इन्टरनेटमार्फत विश्वव्यापी सञ्चारले हजारौं व्यक्तिलाई एकसाथ जोडेको छ । इन्टरनेको विकाससँगै यसबाट हुने दुरुपयोग पनि बढ्न थाल्यो । त्यसलाई मध्यनजर गर्दै सन् २००४ मा फेब्रुअरी दोस्रो हप्ताको दोस्रो दिनलाई युरोपेली संघले सुरक्षित इन्टरनेट दिवस घोषणा गर्‍यो ।

पछि सन् २००९ मा सुरक्षित इन्टरनेट दिवस, विभिन्न देशहरूसँग सम्बन्ध बलियो बनाउन विश्वव्यापी बनाइएको थियो । हाल युरोपेली संघको यो परियोजनामा विश्वका १०० बढी देश जोडिएका छन् ।

यसको मुख्य उद्देश्य भनेको युवा तथा बालबालिकामा इन्टरनेटबाट हुने सम्भावित जोखिम न्यूनीकरण गर्नु हो ।

सुरक्षित इन्टरनेट दिवसकाे महत्व

कयौँ प्रयोगकर्तालाई इन्टरनेट प्रयोग गरिरहँदा के कस्ता उपाय अपनाउने , इन्टरनेटमा कसरी सुरक्षित हुन सकिन्छ भन्ने जानकारी हुँदैन । सुरक्षित इन्टरनेट दिवसले यही कुरालाई प्राथमिकता दिन्छ ।

प्रयोगकर्तालाई इन्टरनेटबाट हुने जोखिमबारे जनचेतना दिन यो दिवस विश्वव्यापी रूपमा मनाउने गरिन्छ ।

यो दिवसमा के कस्ता विषयमा मानिसहरूलाई सचेत गराइन्छ ?

सुरक्षित इन्टरनेट दिवसमा विभिन्न विषयहरू समेटिन्छन् । विशेषगरी अनलाइन गोपनियता, साइबर बुल्लिङ, इन्टरनेटको लत, अनलाइन प्रतिष्ठा, डिजिटल नागरिकता जस्ता विषयमा मानिसहरूलाई सचेत बनाइन्छ ।

इन्टरनेटमा सुरक्षित हुन के गर्ने ?

हामीले सामान्य कुराहरू ख्याल नगर्दा इन्टरनेटमा हाम्रा डेटा लिक भइरहेका हुन्छन् । इन्टरनेटमा सुरक्षित रहन तलका प्रक्रिया अपनाउनुहोस्:

• बलियो पासवर्ड राख्ने
• ईमेल तथा मेसेन्जरमा आएका लिङ्कलाई नबुझी क्लिक नगर्नुहोस्
• आफूले प्रयोग गर्ने एप तथा सफ्टवेयर अपडेट गर्नुहोस्
• व्यक्तिगत जानकारी शेयर गर्दा ख्याल गर्नुहोस्
• सुरक्षित वाई-फाई नेटवर्कको प्रयोग
• बालबालिकालाई अनलाइन सुरक्षाबारे सचेत गराउनुहोस्