विश्व बौद्धिक सम्पत्ति दिवस हरेक वर्ष अप्रिल २६ मा विश्वभर मनाइन्छ, जसको उद्देश्य समाजमा नवप्रवर्तन र सृजनशीलतामा प्रतिलिपि अधिकार, ट्रेडमार्क र पेटेन्टको महत्त्वबारे सचेतना जगाउनु हो। यो दिवस सन् २००० देखि विश्व बौद्धिक सम्पत्ति संगठन (WIPO) को पहलमा मनाउन थालिएको हो, जसले बौद्धिक सम्पत्तिको संरक्षणले आर्थिक र सांस्कृतिक विकासमा पुर्याउने योगदानलाई उजागर गर्दछ।
मुख्य विवरणहरू:
- उद्देश्य: रचनात्मकता र नवीनता (Innovation) लाई बढावा दिनु, र बौद्धिक सम्पत्ति अधिकारको सम्मान गर्नु।
- इतिहास: २६ अप्रिल १९७० मा WIPO को स्थापना भएको दिनको स्मरणमा यो दिवस मनाइन्छ।
- बौद्धिक सम्पत्ति के हो?: यो व्यक्ति वा संस्थाको ज्ञान, सीप, र क्षमता प्रयोग गरी तयार पारिएका मौलिक सिर्जनाहरू हुन्, जस्तै- साहित्य, कला, संगीत, ट्रेडमार्क, र आविष्कारहरू।
- संरक्षण: यसलाई पेटेन्ट (Patent), प्रतिलिपि अधिकार (Copyright), र ट्रेडमार्क (Trademark) जस्ता कानुनी अधिकारद्वारा सुरक्षित गरिन्छ।
- महत्त्व: यसले स्रष्टा वा आविष्कारकलाई उनीहरूको कामको मान्यता र आर्थिक लाभ सुनिश्चित गर्न मद्दत गर्दछ, जसले थप सिर्जनाको लागि प्रेरित गर्दछ।